Zgodnie z treścią art. 30 ust. 4 ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (dalej: „Pzp„) w przypadku zamówień udzielanych w częściach, do udzielenia zamówienia na daną część zamawiający może stosować przepisy ustawy właściwe dla wartości tej części zamówienia, jeżeli jej wartość jest mniejsza niż wyrażona w złotych równowartość kwoty 80 000 euro dla dostaw lub usług oraz 1 000 000 euro dla robót budowlanych, pod warunkiem że łączna wartość tych części wynosi nie więcej niż 20% wartości zamówienia.
Przepis może być stosowany do udzielania zamówień klasycznych, zamówień sektorowych, zamówień w dziedzinach obronności i bezpieczeństwa, a także zamówień na usługi społeczne i inne szczególne usługi.
Przepis art. 30 ust. 4 Pzp znajduje zastosowanie do zamówień podzielonych na części.
Przepis ten nie dopuszcza odstąpienia od reguły łącznego ustalania wartości zamówienia wszystkich części (postępowań), wskazuje natomiast, że niektóre części składające się na takie zamówienie mogą być procedowane według łagodniejszego reżimu ustawy Pzp niż wynikający z reguły łącznego szacowania wartości zamówienia.
Przepis wymaga w tym celu spełnienia kumulatywnie dwóch przesłanek.
Po pierwsze, wartość każdej z takich części (które mogą być procedowane w łagodniejszym reżimie ustawy Pzp) musi być mniejsza niż wyrażona w złotych równowartość kwoty 80 000 euro dla dostaw lub usług oraz 1 000 000 euro dla robót budowlanych.
Po drugie, łączna wartość takich części nie może przekraczać 20% wartości zamówienia ustalonej zgodnie z art. 28–30 Pzp. Skutkiem złagodzenia reżimu jest możliwość przeprowadzenia postępowania na niektóre części zamówienia według reżimu odpowiadającego wartości tej części, a nie wartości odpowiadającej łącznej wartości zamówienia.
Przykładowo, w zamówieniu klasycznym na dostawy o wartości zamówienia 300 000 euro (a zatem wartości przekraczającej próg unijny dla zamówień klasycznych obligujący do zastosowania działu II Pzp), podzielonym na 5 części o równej wartości, zamawiający, prowadząc poszczególne postępowania, będzie mógł według własnego uznania:
- zastosować procedury udzielania zamówień z działu II (np. tryb przetargu nieograniczonego) dla każdej z części (art. 30 ust. 2 Pzp) tak jakby te części miały wartość 300 000 euro każda,
- zastosować art. 30 ust. 2 i 4 Pzp, co będzie skutkowało tym, że do udzielenia jednej części zastosuje procedury odpowiadające wartości tej części, czyli 60 000 euro (a nie wartości całości), a pozostałe bez zmian – jakby miały wartość 300 000 euro każda.
Oznacza to, że jedna z części będzie prowadzona w oparciu o przepisy działu III (np. w trybie podstawowym), pozostałe zaś bez zmian według przepisów działu II. Powyższe będzie dopuszczalne, gdyż wartość zamówienia tej jednej części nie przekracza równowartości kwoty 80 000 euro i stanowi nie więcej niż 20% łącznej wartości zamówienia (60 000 euro z 300 000 euro to dokładnie 20%).
Nie będzie natomiast możliwe w przedstawionym przykładzie zastosowanie tego rozwiązania w celu udzielenia w sposób uproszczony dwóch części zamówienia, każda po 60 000 euro. Łączna wartość tych części wynosiłaby bowiem 120 000 euro i stanowiła 40% wartości zamówienia, a zatem przekraczałaby dopuszczalną przepisem ust. 4 równowartość 20% wartości całości i maksymalną wartość bezwzględną pozwalającą na zastosowanie tego przepisu, tj. 80 000 euro.
Przepis można stosować wielokrotnie dla danego zamówienia, do czasu gdy wartość części, z których każda nie może przekroczyć wskazanych w przepisie wartości dla dostaw, usług i robót budowlanych, nie osiągnie łącznie wartości 20% wartości całego zamówienia.
Jeżeli wartość części, mogących być objętych łagodniejszym reżimem (spełniającymi przesłanki art. 30 ust. 4 Pzp), nie przekracza kwot z art. 2 ust. 1 pkt 1–4 Pzp, możliwe jest udzielenie tej części zamówienia poza procedurami przewidzianymi w Pzp.
Jak wskazano w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 4 lutego 2022 r., sygn. akt KIO 153/22
Część zamówienia, do udzielenia której stosowany jest art. 30 ust. 4 p.z.p., może być udzielona przed pozostałą częścią (pozostałymi częściami) zamówienia. W takim wypadku dla oceny dopuszczalności udzielenia części zamówienia przy zastosowaniu art. 30 ust. 4 p.z.p. należy określić wartość (łączną) wszystkich części zamówienia oraz wartość części zamówienia, która miałaby zostać udzielona przy zastosowaniu art. 30 ust. 4 p.z.p.
Jeżeli wartość tej części nie przekracza równowartości 80.000 euro należy ją porównać do wartości (łącznej) wszystkich części zamówienia, a jeżeli porównanie daje wynik nie wyższy niż 20%, można udzielić części zamówienia przy zastosowaniu art. 30 ust. 4 p.z.p. W przypadku, gdy wartość części zamówienia, do udzielenia której stosowany jest art. 30 ust. 4 p.z.p. nie przekracza 130.000 złotych, ta część zamówienia będzie mogła być udzielona bez stosowania przepisów p.z.p.